Αντικατοπτρισμοί της πραγματικότητας

Δημήτρης Νόλλας, «Από τη μία εικόνα στην άλλη», Αθήνα, Καστανιώτης, 2003. σελ. 192 Το τελευταίο μυθιστόρημα του Δημήτρη Νόλλα έχει δύο σημαντικές και αλληλένδετες αρετές: την πυκνότητά του και το εύρημα των πολλαπλών διαδοχικών εικόνων που υπαινίσσεται στον εύστοχο τίτλο του. Ενώ πολλά από τα σύγχρονα μυθιστορήματα εκτείνονται σε μεγάλο αριθμό σελίδων (χωρίς αυτό, βέβαια,…

Βαθιά, στο πηγάδι*

Δημήτρης Νόλλας. «Από τη μια εικόνα στην άλλη». Αθήνα, Καστανιώτης 2003, 175 σελ. Αυτό που θα δέσει και θα εκτινάξει τη σχέση τους είναι η κλοπή μιας εικόνας και το θάψιμό της σ’ ένα πηγάδι. Τότε αρχίζουν να ζουν πραγματικά, κι αυτή η πράξη θα είναι για τη φιλία τους μια τελετουργία μετάβασης απ’ τον…

Το κύτταρο του συγγραφέα

«Από τη μία εικόνα στην άλλη». Μυθιστόρημα. Αθήνα. Εκδ. «Καστανιώτης» 2003. Σελ. 175. Όλο και συχνότερα, ιδίως στα πρόσφατα έργα του, η αγωνία πλέον του πολύπειρου συγγραφέα Δημήτρη Νόλλα εστιάζεται στην ποιότητα του προσωπικού πεζογραφικού του κυττάρου και πολύ λιγότερο στο στήσιμο ή τη δημιουργία ηρώων, που έχουν να πουν, να πράξουν και να θεωρήσουν…

Μισό μισό

Στο δεύτερο μισό του μυθιστορήματος ξηλώνεται ο λειψός μύθος του και αποκαλύπτονται οι διαπλοκές του. Τέταρτο, και τελευταίο, μονοτονικό για το μυθιστόρημα του Δημήτρη Νόλλα «Από τη μία εικόνα στην άλλη». Εν γνώσει της υπερβολής, που μπορεί να παρεξηγηθεί και ως προκατάληψη. Αν χρειάζεται πάντως κάποια αμυντική δικαιολογία της αναγνωστικής αυτής επιμονής, ομολογώ ότι την…

Μύθος και πλοκή

Στα σημαντικά έργα δημιουργείται καθ’ οδόν ένταση μεταξύ προβλέψιμου μύθου και απρόβλεπτης πλοκής. Η τύχη της λογοτεχνίας (της αφηγηματικής προπάντων αλλά και της δραματικής) κρίνεται σε μεγάλο βαθμό από τη διασταύρωση μύθου και πλοκής στο εσωτερικό του λογοτεχνικού κειμένου. Αν ο μύθος ταυτίζεται με την πυρηνική υπόθεση ενός έργου (που κάποτε αποτυπώνεται συνοπτικά και στον…

Κομμάτια και θρύψαλα

Ιστορία και μύθος στη μικροϊστορική επιλογή ανταλλάσσουν τα θρύψαλα της τυχαίας συνάντησής τους. Συνεχίζεται (με δάνειο τίτλο από το ομότιτλο έργο του Γιώργου Σκούρτη, σημαδεμένο στα χρόνια της χούντας) ο αυταπόδεικτος έπαινος της περασμένης Κυριακής για το πρόσφατο μυθιστόρημα του Δημήτρη Νόλλα «Από τη μία εικόνα στην άλλη», ψάχνοντας τώρα συγκεκριμένα επιχειρήματα, για να μη…

Εικόνες και είδωλα

Ο αυτόματος τρόπος υποδοχής και υπόδειξης ενός λογοτεχνικού κειμένου είναι η σύγκρισή του με ανάλογα και δυσανάλογα κείμενα, προκειμένου να ενταχθεί, περιγραφικά και αξιολογικά, στην οικεία γραμματολογική του βαθμίδα. Σε σπάνιες όμως περιπτώσεις ο συγκριτικός αυτός αυτοματισμός, προσώρας τουλάχιστον, αναστέλλεται, οπότε το συγκεκριμένο λογοτέχνημα επιβάλλει στον αναγνώστη την ασύγκριτη μοναδικότητά του. Ίσως η αυθαίρετη αυτή…

Το παιχνίδι των αντί κατοπτρισμών

Η κουζίνα της συγγραφικής και τα πολλαπλασιαζόμενα είδωλα του συγγραφέα. Δημήτρης Νόλλας, «Από τη μία εικόνα στην άλλη», Εκδόσεις Καστανιώτη, 2003, σελ. Μία ιστορία εξαπάτησης κατά συρροή, με τα κίνητρα να ποικίλλουν, από το ερωτικό πάθος ως τον καιροσκοπισμό ή και προς επίτευξη του άριστου αισθητικού αποτελέσματος, καθώς εμπλέκεται και ο υποτιθέμενος συγγραφέας της ιστορίας.…

Η ποιητική της πραγματικότητας

Μ’ αρέσει να φαντάζομαι ολόκληρο το μέχρι στιγμής έργο του Δημήτρη Νόλλα, τέσσερα μυθιστορήματα, τέσσερις νουβέλες και τρεις συλλογές διηγημάτων, δημοσιευμένα σε έναν τόμο. Διότι μόνον έτσι αναδεικνύεται η ματιά με την οποία τα ρωμαλέας γραφής ολιγοσέλιδα κείμενά του αντιλαμβάνονται την εποχή μας. Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της πεζογραφίας του Νόλλα είναι η επίμονη ανάπτυξη μιας δικής…

Γρίφος από ενοχές και διλήμματα

Δημήτρης Νόλλας, «Από τη μια εικόνα στην άλλη», Μυθιστόρημα, Εκδόσεις «Καστανιώτη» Το βιβλίο του Δημήτρη Νόλλα «Από τη μια εικόνα στην άλλη», από τις εκδόσεις «Καστανιώτη», είναι, πέρα από μυθιστόρημα, ένα εκπληκτικό δοκίμιο πάνω στη διαδικασία των ενοχών και τη διαχείριση των συγκυριών και των γεγονότων. Ταυτόχρονα, αποτελεί και ένα γρίφο αφήγησης διαδραστικού χαρακτήρα, όπου…